Algeng erindi
Ristill á húð
Ristill stafar af sömu veiru og hlaupabóla, sem liggur í dvala í taugum eftir hlaupabólusýkingu og getur blossað upp síðar á ævinni.
Hann lýsir sér sem sársaukafull útbrot með blöðrum, oftast í belti öðrum megin á búknum eða í andliti. Meðferð skilar mestum árangri ef hún hefst snemma eftir að útbrot koma fram.
Hvenær á þjónustan ekki við?
- Frumgreining — fyrsta greining þarf mat læknis með skoðun.
- Útbrot nálægt auga eða í andliti.
- Miklir verkir sem svara ekki verkjalyfjum.
Almennar ráðleggingar
Ristill er sársaukafull útbrot í húð sem stafa af endurvakningu hlaupabóluveirunnar (Varicella zoster).
Helstu atriði
Einkenni
Í byrjun getur komið fram sviði, kláði eða verkur í húð áður en útbrot og blöðrur koma fram. Húðin verður mjög viðkvæm við snertingu. Hiti og höfuðverkur geta einnig verið forboði útbrota.
Roði myndast og fyllist af vökva. Blöðrurnar valda verkjum og kláða.
Blöðrurnar opnast, vökvinn rennur út og hrúður byrjar að myndast.
Útbrotin hverfa yfirleitt á þessu tímabili.
Góð ráð
- Þvoðu þér um hendur með sápu ef þú snertir útbrotin.
- Haltu útbrotum hreinum og þurrum til að fyrirbyggja sýkingu.
- Notaðu kalda bakstra til að lina einkenni.
Varast skal
- Forðastu nálægð við barnshafandi konur og ungabörn á meðan sár eru ógróin.
- Forðastu samskipti við fólk með skert ónæmiskerfi (t.d. í krabbameinsmeðferð).
Leiðbeiningar um verkjastillingu
Athugið: Ekki nota Ibuprofen ef þú ert með hjartabilun, nýrnabilun, magasár eða hefur farið í magaermis- eða hjáveituaðgerð.
Hvenær á að leita aðstoðar?
Ef útbrot koma nálægt auga eða andliti (augað verður rautt, þurrt, ljósnæmt eða sjón breytist).
Ef sár virðast sýkt (aukin gröftur, hiti eða vaxandi roði).
Ef verkir eru óbærilegir þrátt fyrir verkjalyf.
Orðskýringar
Veiran sem veldur bæði hlaupabólu og ristli.
Ákveðið svæði á húðinni sem fylgir taugastofni, þar sem útbrotin koma fram.
Ráðleggingarnar hér að ofan eru almennar og koma ekki í stað læknisráðgjafar. Leitaðu til læknis ef einkenni versna eða ganga ekki yfir.
Athugaðu
Fjarlækningar leysa einföld og afmörkuð erindi. Sum erindi þarfnast skoðunar, rannsóknar eða bráðaþjónustu — og þeim er vísað í annan farveg. Í bráðatilfellum hringdu í 112.
Sendu inn erindi
Þú skráir þig inn með rafrænum skilríkjum og svarar stuttum spurningalista. Læknir metur málið og leggur til meðferð.
Opna sjúklingagátt